Diagnostyka histopatologiczna rozrostów błony śluzowej trzonu macicy. Część II
Afiliacja i adres do korespondencji

1 Zakład Patomorfologii Centralnego Szpitala Klinicznego MSWiA, Centrum Onkologii, Warszawa
2 Zakład Patologii Centrum Zdrowia Dziecka, Warszawa
3 Zakład Patomorfologii Centrum Medycznego Kształcenia Podyplomowego, Warszawa
Correspondence to: Anna Nasierowska-Guttmejer, Zakład Patomorfologii, Centralny Szpital Kliniczny MSWiA, ul. Wołoska 137,
02-507 Warszawa, e-mail: anna. nasierowska@cskmswia.pl
Tezy pracy przedstawiono w środowisku Warszawskiego Oddziału Polskiego Towarzystwa Patologów.
Wykłady na temat rozrostów błony śluzowej trzonu macicy wygłoszono podczas Warszawskich Spotkań w Ginekologii Onkologicznej
24 kwietnia 2009 roku.
Podziękowania
Autorzy składają podziękowania Panu Prof. Wenancjuszowi Domagale, Przewodniczącemu Polskiego Towarzystwa Patologów, za zapoznanie się
z pracą i jej przychylną ocenę.
Source of financing: Department own sources

CURR. GYNECOL. ONCOL. 2009, 7 (4), p. 226-236
STRESZCZENIE

Rak błony śluzowej trzonu macicy stanowi heterogenną grupę pod względem przebiegu klinicznego, zaburzeń molekularnych, obrazu morfologicznego i leczenia. Większość przypadków jest kwalifikowana jako typ I, zwany rakiem endometrioidnym. W porównaniu z II typem, zwanym rakiem nieendometrioidnym, nowotwór ten rozwija się przeważnie u młodszych kobiet z cechami rozrostu atypowego lub stanu określanego jako „endometrioidna neoplazja śródnabłonkowa” (EIN), w wyniku przedłużonej stymulacji estrogenowej w terenie endometrium. W obrazie morfologicznym zwykle tworzy egzofityczny (rzadziej endofityczny) rozrost i wykazuje wysoko lub średnio dojrzały stopień dojrzałości. Stopień zaawansowania jest zazwyczaj niski, a naciek raka nie przekracza połowy grubości ściany trzonu macicy; rzadko stwierdza się przerzuty do węzłów chłonnych. Rak nieendometrioidny II typu częściej dotyczy starszych kobiet, u których rozwija się w cienkim zanikowym endometrium bez cech rozrostu. Kwalifikowany jest zawsze jako rak nisko zróżnicowany, według klasyfikacji WHO jego stopień zróżnicowania nie podlega stopniowaniu. Na ogół ma agresywny przebieg, przekracza połowę grubości ściany trzonu macicy, nacieka surowicówkę oraz daje przerzuty do węzłów chłonnych. Różnice między typem I i II raka endometrium dotyczą również zaburzeń molekularnych. Typ I raka wiąże się z mutacjami genów K-ras, PTEN i naprawy DNA (MLH1), z kolei w II typie stwierdza się mutacje w TP53. Kluczowe znaczenie dla podjęcia decyzji leczniczych ma ocena mikroskopowa typu i stopnia histologicznej dojrzałości oraz stopnia kliniczno-patologicznego zaawansowania raka. Istotne jest stosowanie aktualnie obowiązujących klasyfikacji WHO, TNM i FIGO. Obiektywne trudności w interpretacji cech mikroskopowych w niektórych przypadkach powodują coraz częstsze włączanie badań molekularnych i immunohistochemicznych do rutynowej diagnostyki.

Słowa kluczowe: rak endometrium, rak endometrioidny – I typ, rak nieendometrioidny – II typ, zaburzenia molekularne PTEN, MLH1, TP53, geny naprawy DNA